Noord en Landsmeer zakken het snelst
Radarsatellieten (Sentinel-1) meten om de 6 tot 12 dagen de afstand tot gebouwen, tot op millimeters. Rijkswaterstaat publiceert die metingen als open data. Voor deze kaart zijn de meetpunten van vier satellietbanen over 2015–2020 gekoppeld aan de footprints uit de BAG. Bij 46% van de panden met een woning of bedrijf vallen minstens drie meetpunten binnen het pand. Voor 68.656 panden toont het paneel het verloop per maand.
In Noord en Landsmeer zakt de helft van de gemeten panden 1,8 mm per jaar of meer, en bij ruim 40% is het meer dan 2 mm per jaar. In het Centrum is dat 14%. Het verschil tussen bouwperiodes is kleiner: panden van vóór 1920 zakken met een mediaan van 1,5 mm per jaar, panden uit 1945–1969 met 1,2 mm. Zakking zegt dus niet alleen iets over de fundering. Ook de bodemdaling in de omgeving en ondiep gefundeerde panden tellen mee.
Zakt een pand sneller dan zijn buren?
Als een hele buurt zakt, zegt de zakking van één pand weinig over zijn fundering. De kaart vergelijkt daarom elk gemeten pand met de mediaan van de gemeten panden in zijn eigen blok van 100 bij 100 meter en de acht blokken eromheen. Kies op de kaart Buurtverschil, of filter erop. Van de 64.113 panden met een woning of bedrijf waarvoor dat kan, zakken er 6.869 (11%) minstens 1 mm per jaar sneller dan hun buurt, en 1.548 minstens 2 mm. Oude panden vallen daarbij niet op: van de panden van vóór 1945 zakt 10% minstens 1 mm sneller dan de buurt, van de panden van na 1970 12%. Een verschil van 1 mm per jaar ligt binnen de meetnauwkeurigheid voor één pand. Het is een reden om verder te kijken, geen bewijs van funderingsschade.
Zoek je een straat in plaats van een adres, dan toont het paneel een straatoverzicht: bouwjaren, funderingsindicatie, risicoklassen en gemeten zakking van alle panden aan die straat, met de snelst zakkende panden bovenaan.
De gemeente Amsterdam meet daarnaast al decennia de hoogte van meetbouten in gevels. Van 11.831 meetbouten op 9.552 panden staan de metingen in het paneel, sommige vanaf de jaren veertig. Ongeveer de helft is na 2010 nog gemeten.